روزی که مال و فرزند نجات‌بخش نیست

قرآن کریم در آیات ۸۸ و ۸۹ سوره شعرا، پرده از حقیقتی هولناک برمی‌دارد؛ روزی که نه ثروت سودی دارد و نه فرزندان می‌توانند نجات‌بخش باشند. در آن روز بزرگ، تنها کسانی رستگارند که با «قلبی سلیم» به پیشگاه خداوند آمده‌اند.

گروه قرآن و فعالیت‌های دینی خبرگزاری فارس: آیات ۸۴ تا ۱۱۱ سوره شعرا ادامه دعای عمیق و تربیتی حضرت ابراهیم(ع) است؛ دعایی که از خواسته‌های فردی آغاز می‌شود و به ترسیم سرنوشت نهایی انسان‌ها در قیامت می‌رسد. این آیات، معیارهای واقعی کرامت، نجات و سقوط انسان را بیان کرده و مفهوم موفقیت حقیقی را بازتعریف می‌کنند.

حضرت ابراهیم(ع) پس از درخواست حکمت و پیوستن به صالحان، از خداوند می‌خواهد که «لسان صدق» در میان آیندگان داشته باشد؛ یعنی نامی نیک و الهام‌بخش. این دعا نشان می‌دهد که نگاه انبیا به آینده، نگاهی مسئولانه و مبتنی بر حق و هدایت است، نه شهرت یا قدرت دنیوی.

در ادامه، ابراهیم(ع) آرزوی وارث‌شدن بهشت نعمت را مطرح می‌کند؛ آرزویی که در کنار عمل صالح و شایستگی معنا پیدا می‌کند. قرآن تأکید دارد که بهشت، نتیجه انتخاب آگاهانه مسیر رشد اخلاقی و معنوی است، نه صرفاً یک امتیاز ظاهری.

یکی از فرازهای حساس این آیات، دعای ابراهیم(ع) برای آمرزش پدرش است؛ دعایی که نشان‌دهنده اوج دلسوزی پیامبر الهی است، اما قرآن در آیات دیگر روشن می‌کند که این دعا پیش از آگاهی کامل از عاقبت کفر پدر مطرح شده و مرز میان محبت انسانی و پایبندی به حقیقت الهی را یادآور می‌شود.

در توصیف قیامت، قرآن می‌فرماید: روزی فرا می‌رسد که نه مال سود می‌دهد و نه فرزند. این بیان، نظام ارزشی دنیاپرستانه را به چالش می‌کشد و تأکید می‌کند که تنها سرمایه نجات‌بخش، قلبی سالم و پاک از شرک، نفاق و کینه است.

آیات بعد، صحنه‌ای زنده از قیامت ترسیم می‌کنند؛ جایی که بهشت به پرهیزگاران نزدیک و جهنم برای گمراهان آشکار می‌شود. این تقابل، نتیجه مستقیم انتخاب‌های انسان در دنیاست و پاداش یا پیامد رفتار آگاهانه او را نشان می‌دهد.

در صحنه‌ای تکان‌دهنده، از گمراهان پرسیده می‌شود که معبودهای دروغینشان کجا هستند و آیا توان یاری یا نجات دارند؟ پرسشی که پوچی تکیه‌گاه‌های غیرالهی را آشکار می‌کند.

در پایان، قرآن از سقوط جمعی گمراهان و پیروان شیطان در جهنم سخن می‌گوید؛ هشداری روشن که گمراهی، نتیجه پیروی آگاهانه از باطل است و سرنوشتی مشترک برای اهل آن رقم می‌زند.

این آیات یادآور می‌شوند که موفقیت واقعی، نه در ثروت و نسب، بلکه در قلب سالم، نام نیک و انتخاب آگاهانه مسیر حق معنا پیدا می‌کند. تلاوت این آیات در صفحه ۳۷۱ قرآن کریم قرار دارد.