پیشگیری از خودکشی با همدلی و آگاهی

در روزهای اخیر، انتشار خبر یک اقدام نافرجام به خودکشی در شهرستان سرخه، بار دیگر افکار عمومی را متوجه یکی از مهم‌ترین آسیب‌های اجتماعی کرد؛ آسیبی که هرچند آمار آن در شهرهای کوچک پایین‌تر از بسیاری از نقاط کشور است، اما وقوع حتی یک مورد نیز برای جامعه نگران‌کننده و تأمل‌برانگیز است.

سرخه با جمعیتی محدود و روابط اجتماعی نزدیک، همواره به عنوان شهری با پیوندهای خانوادگی و اجتماعی مستحکم شناخته شده است. با این حال، طی سال‌های اخیر شاهد چند مورد اقدام به خودکشی و در مواردی نیز از دست رفتن جان برخی از شهروندان بوده‌ایم. این اتفاقات پرسشی جدی را پیش روی همه ما قرار می‌دهد؛ آیا به اندازه کافی به دغدغه‌ها، فشارهای روحی و مشکلات نوجوانان و جوانان توجه می‌کنیم؟

بدون تردید، خودکشی پدیده‌ای پیچیده است و نمی‌توان آن را به یک علت مشخص نسبت داد. عوامل گوناگونی از جمله مشکلات روانی، فشارهای اجتماعی، مسائل خانوادگی، ناامیدی و بحران‌های فردی می‌توانند در شکل‌گیری چنین شرایطی نقش داشته باشند. از همین رو، پیشگیری از این آسیب نیز نیازمند همکاری خانواده‌ها، مدارس، نهادهای فرهنگی، متخصصان سلامت روان و همه اعضای جامعه است.

نخستین و مهم‌ترین پناهگاه هر نوجوان، خانواده است. والدین با اختصاص زمان برای گفت‌وگو، شنیدن بدون قضاوت، ابراز محبت، توجه به تغییرات رفتاری فرزندان و ایجاد فضایی امن برای بیان نگرانی‌ها، می‌توانند نقش مؤثری در کاهش آسیب‌های روانی ایفا کنند. بسیاری از نوجوانان بیش از هر چیز به شنیده شدن، درک شدن و احساس امنیت عاطفی نیاز دارند.

از سوی دیگر، مدارس، مشاوران و مسئولان فرهنگی نیز باید بیش از گذشته به آموزش مهارت‌های زندگی، مدیریت هیجان، تاب‌آوری و راه‌های صحیح درخواست کمک توجه کنند. آگاهی‌بخشی درباره سلامت روان و کاهش انگ مراجعه به روان‌شناس و مشاور، از ضرورت‌های امروز جامعه است.

امروز بیش از هر زمان دیگری لازم است که نسبت به حال یکدیگر حساس باشیم. شاید یک گفت‌وگوی صمیمانه، یک توجه به‌موقع یا یک حمایت ساده بتواند مسیر زندگی فردی را تغییر دهد و از وقوع یک حادثه تلخ جلوگیری کند.

امید است خانواده‌ها، مسئولان و همه شهروندان با همدلی و مسئولیت‌پذیری، بیش از گذشته به سلامت روان نوجوانان و جوانان توجه کنند تا هیچ خانواده‌ای داغدار چنین اتفاقاتی نشود و جامعه‌ای امن‌تر، امیدوارتر و مهربان‌تر برای نسل آینده رقم بخورد.

فعال رسانه: محمد حسین قزوینی